الطب النبوی : معجم التداوی بالاعشاب و النبات الطبیه

«معجم التداوى بالاعشاب و النباتات الطبية»، به زبان عربى، تأليف محمد بن ابوبكر، معروف به ابن قيم جوزيه در زمينه طب روايى است.

ابن قيم، در اين كتاب به جمع‌آورى ادويه و اغذيه مفرده‌اى كه بر زبان پيامبر(ص) جارى شده، پرداخته است.

ساختار

كتاب، مشتمل بر 7 فصل است. ابن قيم، در فصل اول، مفردات مورد نظرش را بر اساس حروف الفباء مرتب و منظم نموده است. وى در ابتدا، هر مفرد را معرفى مى‌كند و مزاج و خواص آن را بيان مى‌نمايد و در ضمن اگر روايتى از پيامبر اكرم(ص) در مورد آن نقل شده باشد، ذكر مى‌كند.

گزارش محتوا

ابن قيم، در فصل اول، از ادويه و اغذيه مفردى همچون اثمد، بطيخ، تمر، ثوم، جمار، حناء، خبز، دهن، ذريره، رطب، سفرجل، شونيز و... سخن گفته است. وى، هرچند در ابتدا مى‌گويد: «مفرداتى را ذكر خواهد كرد كه روايتى در مورد آنها نقل شده باشد»، ولى در بعضى از مفردات، روايتى را ذكر نمى‌كند؛ از باب نمونه مى‌توان به واژه‌هاى اثمد (معجم التداوى، ص 9)، بسر (همان، ص 15)، تلبينه (همان، ص 20) و... اشاره كرد.

در فصل دوم، فصلى از كتاب «المحاذير» ابن ماسويه را نقل مى‌كند كه حاوى سفارش‌هاى كلى و سودمند است.

در فصل سوم، سفارش‌هاى سودمندى را در مورد تغذيه، از زبان بزرگانى مانند بختيشوع، ابقراط، حارث شافعى و... نقل كرده است.

در فصل چهارم، در باره چهار چيزى كه جسم را بيمار مى‌سازد (پرگويى، پرخوابى، پرخورى و آميزش فراوان) سخن مى‌گويد.

در فصل پنجم، در باره سفارش ارزشمندى از جالينوس مبنى بر اجتناب از بعضى امور و نيز انجام برخى از كارهايى كه انسان را در برابر بيمارى‌ها ايمن مى‌سازد و بى‌نياز از طبيب مى‌گرداند، بحث مى‌كند.

در فصل ششم، از امور چهارگانه‌اى كه بدن را ويران مى‌سازد يا تقويت مى‌نمايد، سخن به ميان مى‌آورد.

در فصل هفتم، بر اين باور است كه در اين اثر، جمع بين شريعت و پزشكى نموده و از طب چيزهايى را ذكر نموده كه با شريعت موافق است. در عين حال، مدعى است بسيارى از مطالبى را كه ذكر كرده، در بسيارى از منابع به چشم نمى‌خورد.

هرچند وى در جمع بين پزشكى و روايات، تا حدى توفيق يافته است، ولى بر خلاف مدعايش، چندان مطلب جديدى را كه در كتاب‌هاى ديگر نباشد، در اين اثر ذكر نكرده است. آنچه وى ذكر مى‌كند، از كتاب‌هاى طبى‌اى است كه بسيارى از آنها در دسترس است؛ بنابراين، اين اثر از لحاظ مباحث پزشكى، مطلب نوينى ندارد؛ بااين‌حال، از آنجا كه ابن قيم، حديث‌شناسى بااطلاع است، پيرامون احاديثى كه نقل مى‌كند، گاه نكات سودمندى را ذكر مى‌نمايد؛ نكاتى پيرامون صحت و سقم احاديث (معجم التداوى، ص 10 و 12 و 13 و 14 و 16 و 21 و...)، بررسى احاديث جعلى (همان، ص 11 و 17 و 36 و 39 و...) و...

 

جهت دانلود و مشاهده کتاب کلیک کنید

حقوق مولفان و ناشران

ﻣﺎ ﺑﻪ ﻫﯿﭻ ﻭﺟﻪ ﺑﺮ ﺁﻥ ﻧﯿﺴﺘﯿﻢ ﺗﺎ ﺣﻘﻮﻕ مادي و ﻣﻌﻨﻮﯼ ﻣﻮﻟﻔﺎﻥ ﻭ ﻧﺎﺷﺮﺍﻥ ﺁﺛﺎﺭ ﺭﺍ ﻧﺎﺩﯾﺪﻩ ﺑﮕﯿﺮﯾﻢ ﻭ ﺍﺯ ﺍﯾﻦ ﺭﻭ ﺣﺪﺍﮐﺜﺮ ﺗﻮﺍﻧﻤﺎﻥ ﺭﺍ ﺑﻪ ﮐﺎﺭ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺍﯾﻢ ﺗﺎ ﺑﺘﻮﺍﻧﯿﻢ ﺭﺿﺎﯾﺖ ﺁﻧﺎﻥ ﺭﺍ ﺟﻠﺐ ﮐﻨﯿﻢ و تا كنون موفق به اخذ بيش از 15000 مجوز از مولفين و ناشرين بوده ايم، اکنون اعلام میداریم ﺩﺭ ﺻﻮﺭﺕ ﻋﺪﻡ ﺭﺿﺎﯾﺖ ﻣﻮﻟﻒ ﻭ ﯾﺎ ﻧﺎﺷﺮ با اعلام به ما، (بصورت کتبی) ﺁﻥ ﮐﺘﺎﺏ ﺍﺯ ﺩﺳﺘﺮﺱ ﺧﺎﺭﺝ ﻣﯽ ﮔﺮﺩﺩ.

 

شبکه های اجتماعی بازار کتاب

×

برای استفاده کاربردی تر از سایت ، اپلیکیشن بازار کتاب قائمیه را دانلود نمایید.

با کلیک بر روی این لینک عضو کانال تلگرام ما شوید.