next
مطالعه کتاب دایره المعارف فقه مقارن
فهرست کتاب
مشخصات کتاب


مورد علاقه:
0

دانلود کتاب


مشاهده صفحه کامل دانلود

دائره المعارف فقه مقارن

مشخصات کتاب

سرشناسه : هویت جنسی

عنوان و نام پدیدآور : دایره المعارف فقه مقارن / زیر نظر مکارم شیرازی؛ با همکاری جمعی از اساتید و محققان حوزه علمیه قم

مشخصات نشر : قم: مدرسه امام علی بن ابیطالب (ع)، 1385 -

مشخصات ظاهری : ج.

شابک : 10000 ریال : 964-533-021-1

یادداشت : پشت جلد به انگلیسی:.Encyclopedia of Comparative figh . Makarem shirazi

یادداشت : عنوان دیگر: دایرهالمعارف فقه مقارن/ج1

یادداشت : کتابنامه.

یادداشت : نمایه

موضوع : فقه تطبیقی--دایرهالمعارفها

رده بندی کنگره : BP169/7/م7د2 1385

رده بندی دیویی : 297/32403

شماره کتابشناسی ملی : 1136347

1 فقه در لغت و اصطلاح

اشاره

فقه در لغت

فقه در فرهنگ قرآنی

فقه در عصر صحابه، تابعین و در روایات معصومین علیهم السلام

فقه در اصطلاح فقها و اصولیّون

اجتهاد در مقابل نص

واژگان مرتبط

آیا تشخیص موضوعات بر عهدۀ فقیه است؟

دائره المعارف فقه مقارن، ص: 31

فقه در لغت و اصطلاح

فقه در لغت:

در نگاه بدوی و مراجعه ابتدایی به کلمات و تعبیرات کثیری از اهل لغت، به نظر می رسد که «فقه» به معنای مطلق فهم باشد و این معنا از تعبیراتی نظیر گفته های ذیل استفاده می شود:

«الفقه، الفهم. قال اعرابی لعیسی بن عمر: شهدتُ علیک بالفقه … ». «1»

«الفقه، بالکسر العلم بالشی ء و الفهم له و الفطنه له». «2»

«الفقه، فهم الشی ء». «3»

ولی با تأمل و نگاهی مجدد خصوصاً به عبارات لغویانی که در مقام تعیین تفاوت های ظریف بین واژگان متشابه برآمده اند و فروق اللغه را تدوین کرده اند به این نتیجه می رسیم که «فقه» در لغت، مطلق فهم نیست بلکه موشکافی و ریزبینی و فهم دقیق را «فقه» گویند، و اگر بخواهیم دقیق تر سخن بگوییم باید به جای «فهم دقیق» از واژۀ «ادراک دقیق» استفاده کنیم و بگوییم: با مراجعه به فروق اللغه، به این نتیجه می رسیم که فقه در لغت، مطلق علم به یک شی ء و ادراک آن نیست بلکه ریزبینی و ادراک دقیق را «فقه» گویند، زیرا:

اوّلًا، گرچه در عبارات مزبور فقه به «مطلق فهم» معنا شده، لکن با مراجعه به بعضی از کتب لغت به دست می آید که واژۀ «فهم» خود، برابر با مطلق علم و ادراک نیست بلکه عبارت از ادراک خفیّ و دقیق است. «4» و با نوعی استنتاج و تعقّل: (ادراک أمرٍ عن تعقّلٍ و هو الاستنتاج العلمی) «5» همراه است چنانکه «تفهیم»

1 تا 966